Współczesna medycyna, w tym również ginekologia estetyczna, bardzo szeroko wykorzystuje zaawansowane technologie. Bez nich wyleczenie wielu dysfunkcji miejsc intymnych byłoby niemożliwe. Należą do nich urządzenia z grupy energy based devices tj. rf mikroigłowa, HIFU czy laser CO2. Na czym polega ich działanie i jak dokładnie wykorzystywane są w ginekologii regeneracyjnej pisze dr n. med. Tomasz Basta, założyciel Intima Edu Institute, dyrektor medyczny Intima Clinic Group w Krakowie oraz prezes Polskiego Towarzystwa Ginekologii Estetycznej i Rekonstrukcyjnej.
Urządzenia z grupy energy based devices oddziałują na tkanki odpowiednio wysoką temperaturą, co powoduje skracanie istniejących włókien kolagenowych i stymulację powstawania nowego endogennego kolagenu. W ten sposób wpływają na odnowę tkanek. Należą do nich technologie tj. rf mikroigłowa, HIFU oraz laser CO2. Są znane i mają szerokie zastosowanie m. in. w medycynie estetycznej, ale należy wiedzieć, że także ginekologia regeneracyjna, w tym ginekologia estetyczna i uroginekologia bardzo efektywnie z nich korzystają. Czym różnią się te urządzenia, jak oddziałują na miejsca intymne?
HIFU (High Intensity Focused Ultrasound)
HIFU wykorzystuje skoncentrowane ultradźwięki o wysokim natężeniu. Urządzenie dociera z energią na głębokość 1,5 mm, 3 mm lub nawet 4,5 mm, w zależności od wybranej końcówki maszyny. To nieinwazyjna metoda, która potrafi zadziałać aż tak głęboko. Dużą zaletą HIFU jest pojawianie się efektu termicznego jedynie na końcu wysyłanej fali. Dzięki temu nie uszkadza ono zewnętrznych części tkanki, działa jedynie dokładnie tam, gdzie powinien. Mimo tego, że zabieg jest silny, nie obciąża on pacjentek i nie wymaga rekonwalescencji. Pod wpływem podgrzania tzw. białka szoku cieplnego zaczynają naprawiać istniejący już kolagen i wytwarzać nowy. Dzięki temu śluzówka pochwy oraz mięśnie stają się bardziej napięte, tkanka bardziej gęsta i grubsza, a powięzie i więzadła się obkurczają.
U kobiet, które cierpią na wysiłkowe nietrzymanie moczu, cewka moczowa jest niestabilna. Wiąże się to z naciągnięciem powięzi i więzadeł ją odtaczających i podtrzymujących. Wszystkie te struktury znajdują się dość głęboko. HIFU dzięki penetracji aż na 4,5 mm, dociera bliżej cewki moczowej, omijając zewnętrzne warstwy śluzówki, jednocześnie nie uszkadzając jej. Takich efektów nie da się osiągnąć np. za pomocą laserów. HIFU optymalnie obkurczając istniejące włókna elastyny i kolagenu i doprowadzając do produkcji nowych. Pomaga skutecznie ustabilizować położenie cewki moczowej. Leczenie tą metodą daje naprawdę bardzo dobre efekty terapeutyczne, szczególnie u kobiet cierpiących na wysiłkowe nietrzymanie moczu pierwszego i drugiego stopnia. Podobnie działa HIFU w przypadku zabiegów obkurczania pochwy. Urządzenie działa na głębsze partie tkanki, omijając zewnętrzną śluzówkę, bardziej wpływa na ujędrnianie wewnętrznych ścian pochwy. W ten sposób zawęża jej średnicę. W przypadku takiego schorzenia, warto także połączyć HIFU z zabiegami laserowymi, które naprawiają jej bardziej zewnętrzne części. W ten sposób jeszcze bardziej ujędrnimy i zregenerujemy śluzówkę pochwy, która stanie się przez to lepiej nawilżona oraz bardziej uwrażliwiona. Poza tym działanie termiczne wpływa również na lepszą produkcję glikogenu, dzięki czemu śluzówka staje się lepiej nawilżona. Za pomocą zabiegu możemy więc skutecznie leczyć VRS, czyli zespół rozluźnienia pochwy oraz jej atrofię, czyli zanikowe zapalenie śluzówki pochwy.
Laser CO2
Laser CO2 wysyła wiązkę świetlną o odpowiedniej długości. Jego praca polega na w pełni zaplanowanym i kontrolowanym przez lekarza miejscowym, punktowym i mikroskopijnym zniszczeniu oraz przegrzaniu tkanki. Mówiąc wprost wypala w niej dziurki od jej powierzchni do głębokości maksymalnie 2 mm. Robi to podgrzewając wodę w tkance do takiej temperatury, że ona odparowuje. Co prawda działa najpłycej z wymienionych urządzeń, ale za to powoduje właśnie punktowe zewnętrzne odparowanie tkanki na zadanej przez lekarza powierzchni i głębokości tzw. frakcjonowanie.
Ta technologia sprawdza się, jeśli pacjentka nie ma dużego problemu z luźnością pochwy, ale jednak chce ją zrewitalizować oraz pragnie, aby śluzówka pochwy, czyli najbardziej zewnętrzna warstwa stała się lepiej nawilżona i mocniejsza. Laser frakcyjny dzięki frakcjonowaniu, powoduje przede wszystkim odnowienie śluzówki pochwy i leczenie atrofii, przy okazji w mniejszym stopniu niż HIFU lub RF mikroigłowa też nieco ją obkurcza.
RF mikroigłowa
Technologia radiofrekwencji mikroigłowej jest znana w medycynie estetycznej od lat. Niedawno szturmem weszła również do ginekologii. Służy do obkurczania pochwy, leczenia wysiłkowego nietrzymania moczu i wielu innych dysfunkcji.
Urządzenie posiada specjalną głowicę zakończoną kilkudziesięcioma mikroigłami, po których w momencie wkłucia w tkankę przepływają fale radiowe o wybranej przez operatora temperaturze. Głębokością wkłucia samych igieł również możną sterować. Już samo mikronakłuwanie stymuluje procesy regeneracyjne. Wbijanie się mikroigieł w tkankę powoduje mikrouraz, który zmusza organizm do uaktywnienia procesów naprawczych, Natomiast fale radiowe podgrzewają tkanki, co prowadzi do aktywacji neokolagenezy, czyli tworzenia nowych włókien kolagenowych przez fibroblasty. Oprócz tego odpowiednio dobrana temperatura powoduje obkurczenie istniejącego kolagenu. Takie skumulowanie działanie daje bardzo dobre efekty odnowy tkanki, jej obkurczenia, ujędrnienia i zagęszczenia.
Ginekologia regeneracyjna również zaczęła korzystać z rf mikroigłowej, ponieważ technologia ta daje wiele korzyści w leczeniu dysfunkcji miejsc intymnych. Sprawdza się w przypadku: leczenia wysiłkowego nietrzymania moczu, mieszanego nietrzymania moczu z pęcherzem nadreaktywnym i WNM, obkurczania pochwy u kobiet z VRS (zespołem rozluźnienia pochwy), leczenia suchości pochwy, regeneruje tkankę i zmiesza dyskomfort u pacjentek z bliznami wewnątrz pochwy np. po nacięciu krocza, wykorzystywana zewnętrznie ujędrnia wargi sromowe, prowadzi do angiogenezy, czyli nowego unaczynienia okolic intymnych – przez co lepiej odczuwają bodźce, co podnosi jakość życia seksualnego.
Choć na podobnej zasadzie działa również laser, czy HIFU, które także pobudzają włókna kolagenu i elastyny do odbudowy, to radiofrekwencja mikroigłowa jest najsilniejsza. Lasery oddziałują najpłycej – docierają w głąb tkanki do 2 mm, gdzie powoduje mikrouszkodzenia. HIFU działa najgłębiej (nawet do 3-4,5 mm), ale za to mało precyzyjnie i trzeba uważać z ich mocą, bo nie można kontrolować do końca ich działania. Za to radiofrekwencja mikroigłowa jest najbardziej skuteczna, bo bardzo precyzyjna i najmocniejsza. Mimo, że działa płycej niż HIFU – jej mikroigły mogą docierać do 3 mm głębokości, ale za to można nimi bardzo precyzyjne nimi sterować a także temperaturą wysyłaną za ich pomocą w głąb tkanki. Dzięki temu stymulowanie głębszych warstw może by bardzo mocne.
Urządzenia te choć działają podobnie to jednak różni je głębokość oddziaływania, siła obkurczania oraz działania na powierzchowną warstwę śluzówki pochwy. Pacjentka każdorazowo powinna być indywidualnie kwalifikowana do zabiegu. W niektórych przypadkach bardzo dobrze sprawdzają się terapie łączone np. gdy należy zadziałać na różnych głębokościach. Moc i ilość powtórzeń dostosowywana jest także indywidualnie do przypadku.
Zabiegi wykonywane są w znieczuleniu miejscowym. Okolice intymne pokrywa się kremem, ale czasami dodatkowo gdy jest taka potrzeba stosuje się znieczulenie nasiękowe w obszarze nerwu sromowego. Wówczas cała procedura jest dużo bardziej komfortowa dla pacjentki. Przez około dwa tygodnie należy wstrzymać się z kąpielami i unikać współżycia, aby dać czas tkance całkowicie się zagoić.
Jak widać obecna medycyna regeneracyjna oferuje ginekologom cały wachlarz efektywnych urządzeń. To jak z nich właściwie korzystać, szeroko omawiamy oraz prezentujemy na modelkach medycznych na żywo, podczas kursów Intima Edu Institute, na które serdecznie zapraszam w imieniu swoim i PTGEiR, na które serdecznie zapraszam.
Dr n. med. Tomasz Basta jest jednym z czołowych polskich specjalistów z zakresu ginekologii estetycznej, plastycznej oraz uroginekologii. Założyciel i dyrektor medyczny prywatnych klinik Intima Clinic Group w Krakowie, które w holistyczny sposób dbają o zdrowie i komfort intymny kobiet oraz mężczyzn. Pomysłodawca Intima Edu Institute – jednostki szkoleniowej prowadzącej kursy teoretyczno-praktyczne metodą hands-on z procedur z zakresu ginekologii estetycznej oraz plastycznej dla lekarzy ginekologów. Od 2023 r. Prezes Polskiego Towarzystwa Ginekologii Estetycznej i Rekonstrukcyjnej PTGEiR – organizacji, która jako jedna z pierwszych w Polsce wprowadziła, a następnie zajęła się medykalizacją procedur terapeutycznych z powyższych obszarów.
