Aparat ortodontyczny – stały czy ruchomy?

0
24

Decydując się na leczenie ortodontyczne dziecka rodzice zastanawiają się, jaki aparat będzie ono nosiło. W społeczeństwie panuje pewien mit, że małe dzieci noszą aparaty wyjmowane, a nastolatki aparaty stałe. Tymczasem są to narzędzia służące ortodoncie do różnych celów i to on po etapie diagnostyki dobiera odpowiedni typ aparatu. Kiedy więc wykorzystujemy aparat stały, a kiedy ruchomy w leczeniu dzieci? O tym mówi lek. stom. Kamila Wasiluk ortodontka z warszawskiej kliniki L’experta, autorka bloga Mama Ortodonta.

Wielu rodziców myśli, że tradycyjny aparat stały cienkołukowy lub ruchomy – wyjmowalny służą do tego samego i mogą być stosowane zamiennie. Myślą też, że ten pierwszy typ urządzeń stosuje się dopiero u dzieci z uzębieniem stałym, a drugi u dzieci mających uzębienie mleczne. Tymczasem lek. stom. Kamila Wasiluk ortodontka z warszawskiej kliniki L’experta, autorka bloga Mama Ortodonta mówi, że są to różne rodzaje aparatów, a to którym typem urządzenia będzie leczone dziecko dobiera się do potrzeb jego zgryzu.

Leczenie ortodontyczne to nie jest przyjście po aparat, który wyleczy wadę. Na każdym etapie rozwojowym dziecka mamy inne narzędzia i je dobieramy do procesu. Wczesne leczenie ma na celu poprawę warunków rozwojowych zgryzu i eliminację przyczyn, dlatego często wiąże się z rozbudową szczęki i terapią miofunkcjonalną. Leczenie w okresie nastoletnim zakłada prostowanie zębów i ewentualną korektę wad klasy II (wady dotylne) a także rozbudowę szczęki, ale w okresie późniejszym musimy się wspomagać aparatami z kotwieniem szkieletowym (mikroimplanty) i na podniebieniu (np. hybrid hyrax).

Po wykonaniu diagnostyki, ortodonta określa co należy skorygować i dopiero na końcu dobiera właściwy aparat.

Okazuje się, że u 9-10 latka plan leczenia może uwzględniać zarówno założenie aparatu stałego, cienkołukowego częściowego jak i aparatu wyjmowanego – jest to uzależnione od potrzeb danej wady zgryzu.

Aparaty stałe cienkołukowe, częściowe – tzw. aparaty 4 x 2 lub D-Gainery, zakłada się, gdy dziecko ma uzębienie mieszane. Zamki przykleja się wówczas na 4 stałe siekacze (jedynki i dwójki) i szóstki, czasami jest potrzeba włączenia zęba mlecznego lub wyrzynających się stałych czwórek. Wiek, kiedy taki aparat jest stosowany to mniej więcej 8-10 roku życia. To też jest odpowiedź dla wielu rodziców na to, że nie czekamy z założeniem aparatu stałego do pełnego uzębienia stałego. Taki aparat stały, częściowy dzięki wczesnej reakcji, umożliwia zastosowanie skutecznego leczenia i skorygowanie nieprawidłowości na początkowym etapie rozwoju wady zgryzu. Leczenie trwa zwykle maksymalnie do ok. roku, po którym następuje okres obserwacji rozwoju zgryzu. Takie postępowanie oczywiście nie gwarantuje, że w późniejszym etapie życia, nie będzie potrzeby leczenia pełnołukowymi aparatami stałymi.

Aparaty stałe, częściowe 4×2 z zamkami stosujemy, gdy zachodzi potrzeba skorygowania nieprawidłowości w ustawieniu zębów. Często też bardzo szybko poprawiają samoocenę dziecka w kontekście wyglądu. Poprzez zastosowanie takiej metody można skutecznie:

  • uszeregować siekacze
  • zwiększyć długość łuku
  • prowadzić dystalizację
  • wychylić przechylone górne siekacze
  • ustawić bardziej prawidłowo zęby wychylone tzw protruzję siekaczy
  • nadać bardziej szeroki kształt łuku
  • odwrócić i ustawić w sposób prawidłowy zęby zrotowane, stłoczone
  • odtworzyć właściwe miejsce dla zęba stałego po utracie zęba mlecznego z przyczyn innych niż fizjologiczne.

Natomiast aparaty ruchome takie jak np. Bioblok służą do ekspansji, czyli poszerzenia łuków zębowych u pacjentów z niedoborem wzrostu kości szczęk. Leczenie nimi jest najbardziej skuteczne u dzieci do 10 r.ż., u których trwa intensywny rozwój twarzoczaszki. Taki aparat może być stosowany już u 4-5 -latków z pełnym uzębieniem mlecznym. Jest to aparat ruchomy/wyjmowany i jego klamry z powodzeniem mogą być zaprojektowane na mleczne „czwórki” lub „piątki”. Może więc on być wykorzystany na wcześniejszym etapie życia dziecka.

Przy wyborze metody leczenia u dzieci, oczywiście pod uwagę bierze się także oprócz elementów diagnostycznych i wieku dziecka także jego dojrzałość emocjonalną i otwartość na zastosowanie danej metody terapeutycznej oraz nastawienie rodziców.

W przypadku biobloków i trudności z adaptacją aparat wyjmowany można wkleić – wówczas staje się on aparatem stałym, gdyż rodzic nie może go wyjąć z jamy ustnej. Aktywację śruby z powodzeniem można stosować przekręcając ją w ustach dziecka.

Jak widzicie wybór aparatu ortodontycznego dla dziecka jest zależny od wielu czynników, i to ortodonta decyduje, jaka metoda i narzędzia będą w danym przypadku najlepsze.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here